Aktualności

Zmiana systemu prawa spadkowego

dodano: 04.08.2015
Zmiana systemu prawa spadkowego

Sejm uchwalił budzącą powszechne kontrowersje ustawę z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy – Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw, wprowadzającą zasadnicze zmiany w zakresie dotyczącym kwestii przyjęcia i odrzucenia spadku. Mianowicie zmianie ulegnie art. 1015 § 2 Kodeksu cywilnego, który uzyska brzmienie, iż brak oświadczania spadkobiercy o przyjęciu lub odrzuceniu spadku w terminie sześciu miesięcy od dnia, w którym spadkobierca dowiedział się o tytule swego powołania, jest jednoznaczny z przyjęciem spadku z dobrodziejstwem inwentarza.

Pociąga to za sobą zmianę dotychczasowej zasady nieograniczonej odpowiedzialności za długi spadkowe, w miejsce której przyjęta zostanie odpowiedzialność z dobrodziejstwem inwentarza, tj. do wysokości aktywów spadkowych. Uzasadniając przedmiotową nowelizację w projekcie ustawy podniesiono, że rozwiązanie przewidziane w obowiązujących obecnie przepisach nie chroni należycie spadkobierców przed niespodziewaną odpowiedzialnością za długi spadkowe przewyższające wartość aktywów spadkowych.

Ustawa wprowadza również możliwość przedłożenia przez spadkobiercę prywatnego wykazu inwentarza. Warto wskazać, że obecnie istniała wyłącznie możliwość dokonania spisu inwentarza przez komornika na podstawie postanowienia sądu o jego sporządzeniu. W związku ze zmianą zasady odpowiedzialności za długi spadkowe ustawodawca, by nie narażać spadkobierców na wysokie koszty wyceny aktywów spadkowych z udziałem biegłych rzeczoznawców, przewidział alternatywny środek – wykaz inwentarza, który może zostać złożony w sądzie lub przed notariuszem przez spadkobiercę, zapisobiercę windykacyjnego lub wykonawcę testamentu.

Dokonano także stosownej modyfikacji art. 1031 § 2 k.c., który uzyskał brzmienie, iż w razie przyjęcia spadku z dobrodziejstwem inwentarza spadkobierca ponosi odpowiedzialność za długi spadkowe tylko do wartości ustalonego w wykazie inwentarza albo spisie inwentarza stanu czynnego spadku. Powyższe ograniczenie odpowiedzialności odpada, jeżeli spadkobierca podstępnie pominął w wykazie inwentarza lub podstępnie nie podał do spisu inwentarza przedmiotów należących do spadku lub przedmiotów zapisów windykacyjnych albo podstępnie uwzględnił w wykazie inwentarza lub podstępnie podał do spisu inwentarza nieistniejące długi.

Ustawa wejdzie w życie po upływie 6 miesięcy od dnia jej ogłoszenia (17 kwietnia 2015 r.), tj. 18 października 2015 r.